W jaki sposób „Duma i uprzedzenie” ukazuje miłość, małżeństwo, statusy społeczne, dumę oraz uprzedzenie?
Miłość oraz małżeństwo
W powieści możemy dostrzec miłość od pierwszego wejrzenia (Jane oraz Bingley), miłość, która rośnie (Elizabeth i Darcy) oraz zauroczenie, które zanika (Lydia i Wickham) lub wyblakło (państwo Bennet). W całej historii staje się jasne, że powieść dowodzi, że ideałem jest miłość oparta na prawdziwej zgodności. „Duma i uprzedzenie” również ostrzega przed zauroczeniem przesadnie czarującymi ludźmi. Gładkie zachowanie Wickhama z łatwością oczarowuje Elizabeth, ale okazuje się, że jest podstępny i samolubny i nie jest dla niej dobrą perspektywą romantyczną. Prawdziwa miłość tkwi w zgodności charakteru – Jane i Bingley są dobrze dobrani ze względu na ich absolutną życzliwość, a Elizabeth i Darcy zdają sobie sprawę, że oboje mają silną wolę, ale są mili i inteligentni. Ostatecznie powieść jest silnym zaleceniem miłości jako podstawy małżeństwa, co nie zawsze miało miejsce w tamtych czasach.
Koszt dumy
Tytuł jasno nam pokazuje, że duma będzie ważnym tematem, ale przesłanie jest bardziej złożone niż sama koncepcja, która jest ukazana. Duma jest przedstawiana jako całkowicie rozsądna do pewnego stopnia, ale kiedy wymyka się spod kontroli, staje na drodze do szczęścia bohaterów. Dlatego powieść sugeruje, że nadmierna duma jest kosztowna. W „dumie i uprzedzeniu„, jest mnóstwo dumnych postaci, głównie wśród bogatych. Duma z pozycji społecznej jest najczęstszą wadą – Caroline Bingley i Lady Catherine uważają się za lepsze z powodu swoich pieniędzy i przywilejów społecznych. Są też próżni, ponieważ mają obsesję na punkcie utrzymania tego obrazu. Z drugiej strony Darcy jest bardzo dumny, ale nie próżny. Początkowo przywiązuje zbyt dużą wagę do statusu społecznego, ale jest tak dumny i bezpieczny w tej dumie, że nie zawraca sobie głowy nawet podstawowymi subtelnościami społecznymi. Z początku ta duma kosztuje go Lizzy i dopiero wtedy, gdy nauczy się hamować swoją dumę współczuciem, staje się godnym partnerem.
Uprzedzenie
Uprzedzenie to wada kilku postaci, ale przede wszystkim to główna wada naszej bohaterki Elizabeth. Jest dumna ze swojej zdolności oceny charakteru, ale jej obserwacje prowadzą ją również do bardzo szybkiego i głębokiego formowania uprzedzeń. Najbardziej oczywistym tego przykładem jest jej bezpośrednie uprzedzenie do pana Darcy’ego z powodu jego zwolnienia z niej na balu. Ponieważ już wyrobiła sobie taką opinię, jest skłonna wierzyć w opowieści Wickhama o nieszczęściu, nie zastanawiając się dwa razy. To uprzedzenie prowadzi ją do niesprawiedliwego osądzania go i odrzucenia go na podstawie częściowo niedokładnych informacji. Powieść zdaje się mówić, że uprzedzenie niekoniecznie jest złe, ale podobnie jak duma jest dobre tylko wtedy, gdy jest rozsądne.
Status społeczny
Powieść Austen koncentruje się na szlachcie, czyli ludziach bez tytułu, posiadających pewne posiadłości ziemskie, choć o różnym statusie finansowym. Przedstawienia Austena przedstawiające dziedziczną szlachtę są często nieco satyryczne. Tutaj, na przykład, mamy Lady Catherine, która z początku wydaje się potężna i onieśmielająca. Kiedy naprawdę do tego dochodzi jest całkowicie bezsilna, by zrobić cokolwiek.