{"id":59,"date":"2023-03-27T19:47:13","date_gmt":"2023-03-27T17:47:13","guid":{"rendered":"https:\/\/cms.ulo.edu.pl\/hania-bialas\/?p=59"},"modified":"2023-03-27T20:15:15","modified_gmt":"2023-03-27T18:15:15","slug":"budowa-zewnetrzna-i-wewnetrzna","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/cms.ulo.edu.pl\/hania-bialas\/budowa-zewnetrzna-i-wewnetrzna\/","title":{"rendered":"Budowa zewn\u0119trzna i wewn\u0119trzna"},"content":{"rendered":"\n

Budowa zewn\u0119trzna:<\/p>\n\n\n\n

    \n
  1. Gnastosoma<\/em> – pole oczne – dzieli si\u0119 na oczy dzienne\/oczy g\u0142\u00f3wne (pierwsza para \u015brodkowa) oraz oczy nocne\/oczy boczne. Paj\u0105ki wbrew pozorom nie posiadaj\u0105 znakomitego wzroku (wykluczaj\u0105c skakuny). Ptaszniki potrafi\u0105 dzi\u0119ki oczom rozpoznawa\u0107 jedynie por\u0119 dnia (jasno\/ciemno). <\/li>\n\n\n\n
  2. Chelicera\/pazury jadowe <\/em>– stanowi\u0105 g\u0142\u00f3wn\u0105 bro\u0144 paj\u0105ka, wduszaj\u0105 przez nie jad w z\u0142apan\u0105 ofrar\u0119<\/li>\n\n\n\n
  3. Za g\u0142\u00f3wny narz\u0105d dotyku, rozpoznawania pod\u0142o\u017ca s\u0142u\u017c\u0105 im pedipalpus<\/em>, czyli nogog\u0142aszczki<\/em> znajduj\u0105ce si\u0119 przy k\u0142ach jadowych. Opr\u00f3cz tego celem nogog\u0142aszczek jest zapobieganie utraty ofiary. U samc\u00f3w stanowi\u0105 narz\u0105d do kopulacji (na pedipalpus umieszczona jest torebka ze sperm\u0105, kt\u00f3r\u0105 samiec musi zaaplikowa\u0107 samicy)<\/li>\n\n\n\n
  4. Odn\u00f3\u017ca kroczne\/lokomocyjne<\/em> – sk\u0142adaj\u0105 si\u0119 z Coxa (biodra), Trochanter (kr\u0119tarza), Femur (uda), Patella (rzepki), Metatarsus (przedstopia), Tarsus (stopy). Umo\u017cliwiaj\u0105 paj\u0105kowi ruch<\/li>\n\n\n\n
  5. Przetchlinka p\u0142uca<\/em> – znajduje si\u0119 na spodzie odw\u0142oka, przez ni\u0105 przep\u0142ywa powietrze do organizmu <\/li>\n\n\n\n
  6. Epigynum\/p\u0142ytka p\u0142ciowa<\/em> – zastosowanie przy kopulacjach, rozmno\u017ceniach <\/li>\n\n\n\n
  7. P\u00f3lko prz\u0119dne<\/em> – odpowiedzialne za wytwarzanie paj\u0119czyny <\/li>\n\n\n\n
  8. K\u0105dzio\u0142ki prz\u0119dne<\/em> – na samym ko\u0144cu odw\u0142oka, s\u0142u\u017c\u0105 do formowania sieci paj\u0119czej<\/li>\n\n\n\n
  9. Na zako\u0144czeniu ostatniego odn\u00f3\u017ca, u niekt\u00f3rych gatunk\u00f3w znajduje si\u0119 grzebyk prz\u0119dny<\/em>, kt\u00f3ry umo\u017cliwia \u0142atwiejsze plecenie sieci<\/li>\n\n\n\n
  10. Stermit<\/em> – brzuszna p\u0142ytka <\/li>\n\n\n\n
  11. Endyt<\/em> – usadowiony na odn\u00f3\u017cach zwi\u0105zanych z pobieraniem pokarmu, s\u0142u\u017c\u0105 rozdrabnianiu <\/li>\n\n\n\n
  12. Labium\/warga dolna<\/em> – os\u0142ona innych element\u00f3w narz\u0105d\u00f3w g\u0119bowych<\/li>\n<\/ol>\n\n\n\n

    Cia\u0142o paj\u0105ka dzieli si\u0119 na dwa g\u0142\u00f3wne segmenty. Pierwszym, na kt\u00f3rym znajduje si\u0119 pole oczne oraz z kt\u00f3rego wywodz\u0105 si\u0119 odn\u00f3\u017ca to KARAPAKS\/ PROSOMA. W karapaksie s\u0105 r\u00f3wnie\u017c jelita. Drugim z kolei jest ODW\u0141OK\/ OPHISTHOSOMA, kt\u00f3ry jest najbardziej wra\u017cliwym elementem cia\u0142a paj\u0105ka. Znajduje si\u0119 tam mi\u0119dzy innymi serce oraz m\u00f3zg. <\/p>\n\n\n\n

    Budowa wewn\u0119trzna<\/p>\n\n\n\n

      \n
    1. \u017bo\u0142\u0105dek ss\u0105cy – dzi\u0119ki niemu paj\u0105k mo\u017ce wyssa\u0107 nadtrawione soki z ofiary<\/li>\n\n\n\n
    2. Dzi\u0119ki bogato rozga\u0142\u0119zionym jelitom znajduj\u0105cych si\u0119 w Prosoma zwierz\u0119 jest w stanie przetrwa\u0107 nawet do 6 miesi\u0119cy bez pokarmu<\/li>\n\n\n\n
    3. Wewn\u0119trzny szkielet – mezodermalny tw\u00f3r, nie zawiera chityny, jego podstawowy budulec to w\u0142\u00f3kna kolagenowe<\/li>\n\n\n\n
    4. Zewn\u0119trzny szkielet\/ ektodermalny egzoszkielet – szkielet chitynowy<\/li>\n\n\n\n
    5. Osierdzie – b\u0142ona mi\u0119dzy w\u0142oskami na odw\u0142oku a jego wn\u0119trzno\u015bciami <\/li>\n\n\n\n
    6. Uk\u0142ad nerwowy paj\u0105ka tworzy zesp\u00f3\u0142 nadprze\u0142ykowy (do kt\u00f3rego nale\u017cy m\u00f3zg i o\u015brodki wzrokowe jest odpowiedzialny za prac\u0119 szcz\u0119koczu\u0142k\u00f3w) oraz zesp\u00f3\u0142 podprze\u0142ykowy (kt\u00f3ry obejmuje wszystkie zwoje).<\/li>\n<\/ol>\n\n\n\n

      NB\u015b<\/p>\n\n\n\n

      \"\"
      Budowa zewn\u0119trzna ptasznika (na zdj\u0119ciu Pterinochilus murinus Usambara)<\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n
      \n
      \"\"
      Budowa wewn\u0119trzna ptasznika <\/figcaption><\/figure>\n<\/figure>\n\n\n\n
      \n
      \"\"
      Budowa wewn\u0119trzna ptasznika<\/figcaption><\/figure>\n<\/figure>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

      Budowa zewn\u0119trzna i wewn\u0119trzna, funkcje danych cz\u0119\u015bci cia\u0142a<\/p>\n","protected":false},"author":64,"featured_media":63,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[9],"tags":[],"class_list":["post-59","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-czym-sa-pajaki"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/cms.ulo.edu.pl\/hania-bialas\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/59","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/cms.ulo.edu.pl\/hania-bialas\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/cms.ulo.edu.pl\/hania-bialas\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/cms.ulo.edu.pl\/hania-bialas\/wp-json\/wp\/v2\/users\/64"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/cms.ulo.edu.pl\/hania-bialas\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=59"}],"version-history":[{"count":2,"href":"https:\/\/cms.ulo.edu.pl\/hania-bialas\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/59\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":69,"href":"https:\/\/cms.ulo.edu.pl\/hania-bialas\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/59\/revisions\/69"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/cms.ulo.edu.pl\/hania-bialas\/wp-json\/wp\/v2\/media\/63"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/cms.ulo.edu.pl\/hania-bialas\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=59"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/cms.ulo.edu.pl\/hania-bialas\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=59"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/cms.ulo.edu.pl\/hania-bialas\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=59"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}